Tematy na ustny egzamin maturalny z języka polskiego
w Zespole Szkół Nr 1 we Władysławowie
na rok szkolny 2011/2012

Literatura

1. Wpływ warunków ekonomicznych lub społecznych na egzystencję bohaterów literackich. Zanalizuj problem na wybranych przykładach.
2. Przedstaw charakter kultury ziemiańskiej na przykładzie wybranych utworów z polskiej literatury różnych epok.
3. Motywy autobiograficzne w literaturze. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory z różnych epok.
4. Kultura Orientu jako źródło inspiracji. Porównaj różne sposoby funkcjonowania motywu w wybranych utworach literatury polskiej.
5. Na wybranych przykładach przedstaw wpływ wykonywanego zawodu na wizerunek bohatera dzieła literackiego.
6. Tytuł, motto i zakończenie utworu jako klucze do interpretacji dzieł literackich. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
7. Poszukiwania prawdy o człowieku w liryce religijnej. Omów problem na wybranych przykładach literackich
8. Portrety artystów w utworach literackich. Przedstawiając zagadnienie, odwołaj się do wybranych utworów.
9. Epopeja jako mit przeszłości i próba stworzenia idealnego wzorca na przyszłość. Zanalizuj stwierdzenie na podstawie wybranych utworów,
10. Obrona wartości humanistycznych w literaturze polskiej i obcej XX i XXI wieku. Przedstaw zagadnienie na podstawie analizy wybranych tekstów literackich.
11. Polacy w satyrze i karykaturze literackiej. Przedstaw sposoby kreowania portretów i ich funkcje.
12. Prowokacja, eksperyment artystyczny jako sposoby odwzorowywania swiata. Refleksja na temat najnowszej literatury polskiej. Zanalizuj problem, odwołując się do wybranych przykładów.
13. Przedmioty codziennego użytku na kartach literatury – omów różne sposoby ujęcia tematu, opisy i kreacje przedmiotów, a także funkcje przez nie spełniane. Odwołaj się do wybranych przykładów literackich.
14. Sposoby kreowania bohatera literackiego w powieściach fantazy – porównaj wybrane utwory.
15. Średniowiecze jako źródło inspiracji dla literatury XX wieku. Omów przywołując wybrane utwory.
16. Motyw wędrówki i zabłąkania w literaturze starożytnej i jego obecność w literaturze epok późniejszych. Omów na wybranych przykładach.
17. Sposoby i funkcje ukazywania świąt i powszedniości w literaturze XIX i XX wieku. Omów przywołując wybrane przykłady.
18. Konstrukcja fabuły w  powieści przygodowych. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów.
19. Pisarz – moralista wobec zagadnień swojej epoki. Jakie postawy wobec  problemów współczesności przyjmowali i jak realizowali swoją misję pisarze różnych epok? Omów na wybranych  przykładach.
20. Heroizm czasów zagłady. Jak zagadnienie to ujmowali pisarze podejmujący temat II wojny światowej? Omów na wybranych przykładach.
21. Baśń jako źródło inspiracji dla pisarzy XX wieku. Omów, przywołując wybrane przykłady.
22. Problem obcości i wyobcowania w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
23. Dydaktyczny wymiar literatury fantastycznej. Omów, odwołując się do wybranych dzieł.
24. List jako forma literacka – na wybranych przykładach omów różne sposoby i cele wykorzystania listu w literaturze.
25. Romantyczny wzorzec patriotyzmu i jego przetworzenie w literaturze epok późniejszych.
26. Literatura jako dokument swoich czasów. Omów, odwołując się do wybranych utworów.
27. Recepta na godne życie w literaturze staropolskiej i w czasach późniejszych. Porównaj  dzieła dwóch wybranych pisarzy z różnych epok.
28. Pochwała pracy  jako wartości w literaturze wybranych epok.
29. Literatura współczesna wobec problemów człowieka zagubionego w świecie. Przywołując wybrane utwory wyjaśnij, czy literatura w dzisiejszej epoce  pełni funkcje przewodnika, nauczyciela, doradcy?
30. Różne sposoby wykorzystania biografii pisarza w tekstach literackich. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych tekstów literackich.
31. Niepokoje człowieka końca wieku i próby ich przezwyciężania w literaturze młodopolskiej i współczesnej. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych utworów.
32. Moralne konsekwencje II wojny światowej w utworach współczesnych twórców. Przedstaw zagadnienie, odwołując się do znanych tekstów.
33. Refleksje o tolerancji. Rozwiń problem, odwołując się do wybranych utworów literackich.
34. Manifesty pokoleniowe i ich funkcje. Omów problem, odwołując się do wybranych tekstów różnych epok literackich.
35. Humor w literaturze. Przywołując wybrane utwory omów różne źródła komizmu i jego zadania.
36. Bohater literacki wobec haseł i ideałów swojej epoki. Omów przywołując wybrane utwory.
37. Powieść kryminalna a powieść psychologiczna. Dokonaj analizy portretów literackich wybranych bohaterów powieści kryminalnych.
38. Dziecko wobec problemów świata dorosłych. Omów na wybranych przykładach literackich.
39. Fantastyka i realizm w kreowaniu bohaterów powieści fantazy. Zaprezentuj kreacje literackie wybranych postaci.
40. Świat widziany oczyma kobiet we współczesnej literaturze. Omów odwołując się do wybranych przykładów.
41. Wieś jako temat literacki dawniej i współcześnie. Omów przywołując wybrane utwory.
42. Powieść obyczajowa jako dokument swojej epoki. Omów na wybranych przykładach.
43. Sport i obraz sportowca w literaturze – omów, przywołując wybrane przykłady.
44. Walka dobra ze złem, różne sposoby ukazania zmagań dobra i zła w sztuce. Omów przywołując wybrane utwory.

Związki literatury z innymi dziedzinami sztuki

1. Kierunki artystyczne w literaturze i malarstwie. Porównaj sposoby ich wykorzystania w wybranych dziełach.
2. Motyw czasu i jego zastosowanie w różnych tekstach kultury. Omów na wybranych przykładach literackich  i malarskich.
3. Hagiografia piórem i pędzlem malowana. Zanalizuj zjawisko, odwołując się do wybranych przykładów.
4. Muzyka jako źródło inspiracji dla twórców literatury – omów przywołując wybrane dzieła z różnych epok.
5. Różne ujęcia motywu zaświatów w literaturze i sztuce. Odwołaj się do wybranych przykładów.
6. Ubiór jako element znaczący w literaturze i sztuce. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów.
7. Istoty nadprzyrodzone w literaturze i sztukach plastycznych. Porównaj wybrane dzieła w różnych epokach literackich.
8. Ludzie pracy w literaturze i malarstwie XIX i XX wieku. Zanalizuj zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów literackich, malarskich lub filmowych.
9. Kicz i arcydzieło. Wyjaśnij na wybranych przykładach z literatury i innych dziedzin sztuki mechanizm żywotności i funkcjonowania w kulturze dzieł o różnej wartości artystycznej.
10. Od teatru greckiego do nowatorskich rozwiązań teatru współczesnego. Przedstaw wybrane etapy ewolucji sztuki teatralnej, odwołując się do dzieł literackich i teatralnych lub telewizyjnych.
11. Rola kabaretów literackich różnych epok w kształtowaniu gustów odbiorców i w ukazywaniu rzeczywistości. Przedstaw problem, analizując wybrane utwory prezentowane na deskach teatru lub w teatrze telewizji.
12. Teksty literackie tworzywem poezji śpiewanej. Przedstaw bogactwo środków stylistycznych w tekstach piosenek współczesnych twórców, oceniając trafność przekazu artystycznego.
13. Przedstaw różne oblicza natury ludzkiej na wybranych przykładach literackich i filmowych.
14. Groteska w kreowaniu wizji świata i człowieka. Omów na wybranych przykładach literatury i malarstwa.
15. Przedstaw etapy rozwoju człowieka jako źródło inspiracji dla twórców w wybranych utworach literackich i kreacjach filmowych.
16. Przedstaw problem skomplikowanych relacji międzyludzkich na podstawie poznanych utworów literackich, filmowych i własnych doświadczeń.
17. Aluzje literackie we współczesnej kulturze masowej. Omów problem, posługując się przykładami literackimi, filmowymi, plastycznymi.
18. Wizje historii w literaturze i sztuce. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów.
19. Sztuka portretu w literaturze i malarstwie. Omów, odwołując się do wybranych dzieł sztuki.
20. Niespodzianka, zaskoczenie, koncept jako sposoby artystycznego oddziaływania na odbiorcę w sztuce różnych epok. Omów, przywołując wybrane dzieła.
21. Literatura i film o wpływie totalitaryzmu na jednostkę i społeczeństwo. Przedstaw problem na wybranych przykładach w literaturze i sztuce.
22. Starożytny Egipt w literaturze i filmie współczesnym. Omów, wykorzystując wybrane dzieła XIX i XX wieku.
23. Honor jako wartość we współczesnym świecie. Omów zagadnienie odwołując się do literatury XX lub XXI wieku oraz innych dziedzin sztuki.

Język

1. Żart językowy i jego funkcje w różnych gatunkach literackich. Przedstaw zjawisko na wybranych przykładach.
2. Funkcje archaizacji języka. Omów zjawisko na wybranych przykładach literackich z różnych epok.
3. Dialektyzacja w tekstach literackich i jej funkcje. Omów zagadnienie, uwzględniając cechy fonetyczne, fleksyjne, składniowe i leksykalne wybranych tekstów.
4. Zanalizuj środki językowe charakterystyczne dla gwary środowiskowej charakterystycznej grupy zawodowej.
5. Przedstaw funkcję ideowo-artystyczną zdrobnień w wybranych tekstach literackich.  
6. Wyrazy modne. Omów zjawisko, analizując przykłady ze współczesnej polszczyzny.
7. Wieloznaczność i homonimia. Dokonaj analizy wybranych tekstów publicystycznych lub innych, które te zjawiska językowe wykorzystują.
8. Pojęcie normy, innowacji i błędu językowego. Dokonaj analizy zagadnień na podstawie współczesnej polszczyzny.
9. Kształtowanie się polskiego języka literackiego. Omów zagadnienie na przykładzie wybranych tekstów literatury staropolskiej
10. Omów wpływy języków obcych na język polski w różnych okresach  dziejowych.
11. Style językowe w języku mówionym i pisanym. Odwołaj się do różnych tekstów literackich lub publicystycznych, będących przykładami wykorzystania różnych typów stylu.
12. Imię, przydomek, przezwisko, nazwisko – polskie nazwy osobowe jako świadectwo procesów socjologicznych i kulturowych. Omów temat na wybranych przykładach.
13. Neologizmy i ich funkcje w twórczości różnych autorów od literatury pięknej po publicystkę. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.  
14. Środowiskowe słownictwo uczniowskie – jego bogactwo i ograniczenia, a także przystawalność do języka literackiego. Omów zagadnienia, wykorzystując zebrany materiał.
15. Błędy językowe w pracach pisemnych uczniów szkół ponadgimnazjalnych. Omów zagadnienie, dokonując analizy językowej zebranego materiału.
16. Znaczące funkcje nazw własnych w literaturze. Omów zagadnienie, odwołując się do różnych tekstów.
17. Odmiany stylu publicystycznego. Omów język wybranych pism, odwołując się do przykładów.
18. Język subkultur  i jego wpływ na język dzieł sztuki współczesnej. Omów na wybranych przykładach.
19. Sposoby wyrażania agresji w języku współczesnych Polaków. Omów zagadnienie, odwołując się do języka potocznego.
20. Język prasy, radia i telewizji i jego wpływ na współczesne słownictwo. Omów problem, odwołując się do zebranych przykładów medialnych.
21. Kultura języka w Internecie. Scharakteryzuj język użytkowników Internetu na podstawie zebranego materiału.
22. Metafora w publicystycznych tekstach sportowych, jej źroda i zadania. Omów zagadnienie, dokonując analizy literackiej wybranych tekstów.

Opracowanie:

Beata Bonik
Marzena Janicka
Wioleta Janka

Informatory o egzaminie maturalnym od roku szkolnego 2011/2012

• z języka obcego nowożytnego 
• z języka obcego nowożytnego będącego drugim językiem nauczania w szkołach lub oddziałach dwujęzycznych

 Matura od 2010 - aneksy do informatorów o egzaminie maturalnym

 Informator o egzaminie maturalnym od 2010 roku z języka hiszpańskiego dla absolwentów klas dwujęzycznych

 Informator o egzaminie maturalnym od 2010 roku z matematyki (zdawanej jako przedmiot obowiązkowy)

 Informatory o egzaminie maturalnym od 2009 roku z przedmiotów:

• informatyka + dane i wyniki
• język łaciński i kultura antyczna
• filozofia

 Informatory o egzaminie maturalnym od 2008 r.

• z języka polskiego
• z języka angielskiego
• z języka francuskiego
• z języka niemieckiego
• z języka rosyjskiego
• z języka hiszpańskiego
• z jezyka włoskiego
• z języka białoruskiego
• z języka litewskiego
• z języka ukraińskiego
• z języka kaszubskiego
• z języka łacińskiego i kultury antycznej
• z biologii
• z chemii
• z fizyki i astronomii
• z geografii
• z historii
• z historii muzyki
• z historii sztuki
• z matematyki
• z wiedzy o społeczeństwie
• z wiedzy o tańcu
• z informatyki +  pliki do arkusza II 
• z języka francuskiego dla absolwentów klas dwujęzycznych 
• z języka hiszpańskiego dla absolwentów klas dwujęzycznych